Andrzej Elżanowski
Biografia
Andrzej Elżanowski urodził się 21 stycznia 1950 roku w Przasnyszu. Po ukończeniu liceum w swoim rodzinnym mieście w 1967 roku, podjął studia na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie w 1972 roku uzyskał tytuł magistra zoologii. Jego droga naukowa szybko nabrała tempa - doktorat obronił w 1979 roku na UW na podstawie rozprawy o kopalnych embrionach i ewolucji rozrodu ptaków, a habilitację uzyskał w 1996 roku na Uniwersytecie Wrocławskim, przedstawiając pracę o mezozoicznej ewolucji ptaków.
W latach 1972-1983 pracował jako asystent i adiunkt na UW, a następnie wyjechał za granicę, gdzie prowadził badania w Stanach Zjednoczonych i Niemczech (1983-1998). Po powrocie do Polski objął kierownictwo Zakładu Zoologii Kręgowców w Instytucie Zoologii Uniwersytetu Wrocławskiego, pełniąc tę funkcję w latach 1998-2009. W 2003 roku otrzymał tytuł profesora nauk biologicznych. Był także pracownikiem Muzeum i Instytutu Zoologii PAN, a obecnie związany jest z Wydziałem „Artes Liberales” Uniwersytetu Warszawskiego.
Jego badania koncentrowały się na filogenezie ptaków. Elżanowski badał archaeopteryksa, wyodrębniając rodzaj Wellnhoferia, oraz zrekonstruował podniebienie kostne hesperornisa, co pomogło ustalić pokrewieństwo ptaków uzębionych z dzisiejszymi ptakami. Jego szczegółowe analizy kości kwadratowej ptaków stały się standardem w paleontologii, umożliwiając identyfikację nowych gatunków kopalnych na trzech kontynentach. Współpracował też przy opisie teropoda Archaeornithoides z Peterem Wellnhoferem oraz badał strusie z Antoine Louchart, odkrywając dymorfizm płciowy w ich szkielecie.
Poza działalnością naukową angażuje się w ochronę zwierząt. Był członkiem Krajowej Komisji Etycznej ds. Doświadczeń na Zwierzętach, współtworzył nowelizację Ustawy o ochronie zwierząt z 2010 roku i prowadził kampanię przeciwko ubojowi rytualnemu. Obecnie przewodniczy Polskiemu Towarzystwu Etycznemu i działa w komisji etycznej w Warszawie. Jest weganinem. W 2004 roku otrzymał statuetkę Przasnyskiego Koryfeusza.